T.C. 

SİİRT ÜNİVERSİTESİ REKTÖRLÜĞÜ

AÇIK ERİŞİM VE KURUMSAL ARŞİV POLİTİKASI

 

POLİTİKA BAŞLIĞI:

 

Siirt Üniversitesi Rektörlüğü (S.Ü.) bünyesinde basılı ve elektronik ortamda üretilmekte olan çalışmaların, (makale, kitap/kitap bölümleri, tez,  proje, rapor, konferans bildirimleri/sunumlar teknik dokümanlar, veri setleri, afiş, video kaydı vb.) üniversite bünyesinde uluslararası açık erişim standartlarına uygun açık erişim, kurumsal arşivleme, uzun dönemli derleme ve dijital koruma.

 

BAĞLAM:

 

Üniversitemizin temelleri 1976 yılında Dicle Üniversitesine bağlı olarak kurulmuş olan 2 yıllık Eğitim Enstitüsüne dayanmaktadır. Bu enstitü 1982 yılında Siirt Eğitim Yüksekokulu, 1992 yılında Siirt Eğitim Fakültesi adını almıştır. Üniversitemiz 29.05.2007 tarih ve 26536 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 2809 sayılı kanun maddesiyle kurulmuştur. Üniversitemiz 2007 yılından itibaren eğitim, öğretim, araştırma çalışmalarını ve kamu hizmetini sürdürmektedir. Siirt Üniversitesi, Türkiye Cumhuriyeti’nin çıkarlarına ve kalkınmasına hizmet edecek, sanayinin ve toplumun ihtiyaçlarına cevap verecek nitelikte eğitim vermeyi, araştırmalar yapmayı ve araştırma sonuçlarının mümkün olan en geniş çevrelere sunulmasını ilke edinmiştir. Bir devlet üniversitesi olarak Siirt Üniversitesi, lisans ve lisansüstü seviyelerde; araştırmacı, yaratıcı ve girişimci, eleştirel düşünceye yatkın ve karar vermede özgür, ekip çalışmasında başarılı, katma değeri yüksek üretime önderlik edecek, kendi iş ortamını yaratacak bilim insanları yetiştirerek ülkemize katkıda bulunmayı hedeflemekte ve bir araştırma üniversitesi olarak geniş kitlelere karşı taşıdığı sorumluluklarının önemini çok iyi bilmektedir.

 

Türkiye’nin sanayi alanında gelişimi ve Türkiye ekonomisinin geleceği, yeni teknolojilerden yararlanılmasına ve bu teknolojilerin geliştirilmesinde oynanacak aktif role bağlı olacaktır. Bunun içindir ki, ileri ülkelerde, özellikle teknolojik alanda üst düzeyde eğitim-öğretim ve araştırma yapma temel amacıyla benimsenen kurumlar, bilindiği üzere üniversitelerdir. Ülkemizde böylesi bir misyonu yüklenmesi için kurulan üniversitelerden biri olan Siirt Üniversitesi’nin akademik çalışmalarının açık erişim olarak paylaşılması, bu çalışmaların görünürlüğünü ve tanınırlığını arttırmayı mümkün kılarak, yapılacak yeni araştırmalarda kamu ve özel sektörden daha fazla proje desteği sağlanmasına olanak tanıyacaktır. Bu nedenle Siirt Üniversitesi, mensuplarına ait akademik çalışmaları mümkün olan en geniş kitlelere ulaştırabileceği bir açık erişim mekanizması ve bu kapsamda hizmet verecek bir açık erişim arşivi kurmaya karar vermiştir. Siirt Üniversitesi Kütüphanesi, üniversite araştırmacılarına ait çalışmaların uygun formatlarda derlenmesinde, uzun dönemli korunmasında ve en geniş şekilde erişime sunulmasında stratejik bir rol oynayacaktır.

 

POLİTİKA AMAÇLARI:

 

1.        Kurumsal Arşiv bağlamında; Siirt Üniversitesi bünyesinde üretilen akademik çalışmaların uzun dönemli derlenmesinin ve korunmasının sağlanması,

2.        Açık Erişim bağlamında; Siirt Üniversitesi bünyesinde üretilen akademik çalışmaların mümkün olan en geniş kitlelerde erişime sunulması amaçlanmaktadır.

 

 

KAPSAM:

 

Politika amaçlarının birinci maddesine göre, bu politika Siirt Üniversitesi tarafından doğrudan ya da dolaylı olarak desteklenen ve Siirt Üniversitesi Mensupları tarafından gerçekleştirilen tüm akademik çalışmaları kapsar.

 

Politika amaçlarının ikinci maddesine göre; bir açık erişim platformu geliştirilerek, dağınık ortamda, Siirt Üniversitesi Mensuplarının (makale, kitap/kitap bölümleri,  tez,  proje, rapor, konferans bildirimleri/sunumlar, teknik dokümanlar, veri setleri, afiş, video kaydı vb.) yayınlarının Siirt Üniversitesi Açık Arşivi’ne girebilmesini ve bu kaynakların tüm paydaşlara telif haklarına dikkat edilecek şekilde sunulmasını kapsar.


Eğer bir
Siirt Üniversitesi Mensubunun akademik çalışması daha önce farklı bir açık erişim arşivinde arşivlenmişse ve internet aracılığıyla erişilebilir durumda ise,  Siirt Üniversitesi Kurumsal Arşiv sisteminde yeniden arşivlenmesine gerek yoktur.

 

TANIMLAR:

 

Siirt Üniversitesi Mensubu: Bu metinde Siirt Üniversitesi akademisyenleri, personeli ve öğrencileri “Siirt Üniversitesi Mensupları” olarak adlandırılmışlardır.

 

Açık Erişim: Bir Siirt Üniversitesi Mensubu tarafından gerçekleştirilmiş akademik çalışmaya ücret ödemeden, engellenmeden, internet aracılığıyla ücretsiz olarak erişebilmeyi ifade eder. Bu çalışmalar; hakem değerlendirmesinden geçerek akademik bir dergide yayınlanma hakkını kazanan makaleleri, tezleri, bildiri metinlerini, projelere ait çıktıları ve açık ders materyallerini içerir.

 

Kurumsal Akademik Arşiv: Siirt Üniversitesi Mensuplarının araştırmaları, aldıkları fonlar ve yaratıcı faaliyetleri sonucu ortaya çıkan tüm çalışmaların arşivlenerek açık erişime sunulduğu sistemi ifade eder.

 

Akademik Arşiv: Siirt Üniversitesi Mensuplarının araştırmaları, aldıkları fonlar ve yaratıcı faaliyetleri sonucu ortaya çıkan tüm çalışmaların arşivlenerek, açık erişime sunulmasını ifade eder.

 

İvedi Arşivleme/Opsiyonel Erişim: Akademik çalışmaların hakem denetiminden geçmiş biçimlerinin ivedilikle Siirt Üniversitesi Açık Arşiv sisteminde arşivlenmesi ve erişime açılması sürecini,

 

Arşivleme: Akademik çalışmaların Siirt Üniversitesi Arşiv sisteminde depolama sürecini,

 

Kişisel Arşivleme: Bir Siirt Üniversitesi Mensubunun entelektüel katkı sağladığı çalışmasını Siirt Üniversitesi Açık Arşivi’nde depolamasını içeren süreci ifade eder.

 

Ambargo: Araştırma sonuçlarının belli bir süre ( 6-12 ay) erişime kapalı tutulmasını ifade eder.

 

 

İLKELER:

 

Siirt Üniversitesi Mensupları, akademik çalışmalarının uzun dönemli derlenmesi ve korunması konusunda aşağıdaki koşulları kabul eder:

 

ü  Her Siirt Üniversitesi Mensubunun, entelektüel katkı sağladığı tüm akademik çalışmaların son versiyonları Siirt Üniversitesi Açık Erişim Arşivi’nde depolanır. Ambargo vb. koşullar nedeniyle sınırlandırılmış veya tamamen engellenmiş bazı bireysel çalışmalar bu ilkenin dışındadır.

ü  Siirt Üniversitesi Kütüphanesi, açık erişim olarak uygun şekilde yayınlanması için akademik çalışmalarını Siirt Üniversitesi Açık Arşivi’nde depolayan Siirt Üniversitesi Mensupları ile birlikte çalışır.

ü  Siirt Üniversitesi Kütüphanesi, Siirt Üniversitesi Açık Arşivi’nde yer alan tüm akademik çalışmaların derlenmesinin ve uzun dönemli korunmasının güvenli depolama ile gerçekleştirilmesini koordine eder.

 

Siirt Üniversitesi Mensupları yukarıda sıralanan koşullar ile birlikte, bir akademik dergide yayımlanması onaylanmış olan akademik çalışmalara en üst düzeyde erişimin desteklenmesi için aşağıdaki süreçleri takip etmeyi onaylar:

 

 

Ø  Depolama: Her Siirt Üniversitesi Mensubu, hakem değerlendirmesinden geçerek  akademik bir dergide yayınlanması için onaylanmış makalesinin bu sürümünü Akademik Arşiv sisteminde ivedi olarak arşivler.

 

Ø  Açık Erişim/Seçimli Gecikmiş Açık Erişim: Yazar, çalışmalarının kamuya ivedilikle açılması için depolama sürecinde kullanılan açık erişim yazılımının ayarlarını “Açık Erişime İvedilikle Sunulması” seçimiyle gerçekleştirmesi yönünde desteklenir. Yazarın yayıncılarla yaptığı anlaşmalar ve kişisel arşivleme seçenekleri göz önüne alındığında çalışmalara erişim iki başlıkta uygulanacaktır:

 

·         Kamuya Açık Erişim

·         Ambargo Süresi Sonunda Açık Erişim ( Ambargo süresi 12 (oniki) ayı geçmeyecektir.)

 

Ø  Lisanslama: Her Siirt Üniversitesi Mensubu, entelektüel katkı sağladığı çalışmasının Siirt Üniversitesi Kütüphanesi tarafından işletilecek Siirt Üniversitesi Açık Arşivi’nde kamuya açık olarak açık dağıtım ve koruma prensiplerine uygun şekilde depolanacağını kabul eder. Yasal koşullar çerçevesinde, her Siirt Üniversitesi Mensubu çalışmalarını yayıncılarla yapmış olduğu anlaşmaların koşullarını çiğnemeyecek şekilde tekelci olmayan, geri alınamaz ve tüm dünyada geçerli bir lisans anlaşması ile Siirt Üniversitesi Açık Arşivi’nde depolamaya onay verir. Bu politikanın onayı, Rektör veya görevlendirdiği bir sorumlu tarafından takip edilir.

 

Ø  Çok Yazarlı Çalışmalarda Depolama Sorumluluğu: Siirt Üniversitesi Mensupları, birden fazla kurumdan birden fazla yazarın işbirliğinde hazırladıkları çalışmaları Siirt Üniversitesi Açık Arşivi’nde depolayabilirler. Birden fazla Siirt Üniversitesi Mensubu tarafından gerçekleştirilmiş çok yazarlı çalışmalarda ise, kaynağı Başyazar depolar.

 

Bu politikanın etkin biçimde uygulanabilmesi için aşağıdaki koşullara dikkat         edilmelidir: 

 

v  Siirt Üniversitesi Rektörlüğü, bu politikanın uygulanmasından sorumlu olacak ve gerektiğinde ortaya çıkabilecek anlaşmazlıkların çözümünde ve politikada yapılabilecek değişiklikler konusunda yürütücü görevini üstlenecektir.

 

v  Siirt Üniversitesi Rektörlüğü, bir Açık Erişim Danışma Kurulu kurulmasına öncülük ederek bu kurulun yürütücülüğünü üstlenecektir.


Siirt Üniversitesi Açık Erişim Danışma Kurulu:

-          Rektör veya görevlendireceği Rektör yardımcısı

-          Senato Temsilcisi              (1)

-          Fakülte Temsilcisi             (1)

-          EnstitüTemsilcisi               (1)

-         Yüksekokul Temsilcisi      (1)

-          Bilgi İşlem Temsilcisi        (1)

-     Siirt Üniversitesi Kütüphane ve Dokümantasyon Daire Başkanlığı Teknik Şube Müdürü’ nden oluşacaktır.

 

Açık Erişim Danışma Kurulu, bu politikanın yürürlüğe girmesini takip eden ilk üç yıl içerisinde her yıl, bu üç yılın sonunda takip eden dönemde ise her üç yılda bir, bu politikanın değerlendirmesini gerçekleştirmekle yükümlü olacaktır. Kurul, gerekli gördüğü hallerde politikayı revize etme veya değiştirme çalışmalarından sorumlu olacaktır. Öneri ve görüşler Siirt Üniversitesi Rektörlüğü’ne sunulacaktır.

 

 

.
www.siirt.edu.tr © 2013, Siirt Üniversitesi  Bilgi İşlem Daire Başkanlığı.

Adres: Güres Caddesi 56100 Siirt/Türkiye
Telefon: +90 (484) 223 12 24 - 223 17 39 Fax: +90 (484) 223 19 98
 E-Posta: siu@siirt.edu.tr
Web:
www.siirt.edu.tr